Çocuk sahibi olma yolculuğunda ne zaman uzman değerlendirmesine başvurulması gerektiği; yaşa, gebelik deneme süresine ve çiftin tıbbi öyküsüne göre değişir.
İnfertilite, düzenli ve korunmasız ilişkiye rağmen 12 ay içinde gebelik oluşmaması durumudur. Bununla birlikte değerlendirmeye başlama zamanı kadın partnerin yaşına ve tıbbi öyküsüne göre değişir. Kadın partner 35 yaşın altındaysa 12 ay, 35 yaşında veya daha büyükse 6 ay sonunda uzman değerlendirmesi önerilir. Kadın partner 40 yaşın üzerindeyse veya doğurganlığı etkileyebilecek bilinen bir durum varsa daha erken başvuru uygun olabilir.
İnfertilite sanılandan daha yaygındır. Kadına, erkeğe veya her iki partnere bağlı nedenler rol oynayabilir. Bazı çiftlerde ise yapılan temel incelemeler normal olduğu hâlde belirgin bir neden saptanamayabilir.
Değerlendirmenin amacı yalnızca bir neden bulmak değil; çifti birlikte ele alarak yaşa, tıbbi öyküye ve inceleme sonuçlarına uygun kişisel bir yol haritası oluşturmaktır.
Gebeliğin oluşabilmesi için kadın ve erkek üreme sistemlerinin birbiriyle uyumlu biçimde çalışması gerekir. Bu nedenle infertilite değerlendirmesi yalnızca kadın partner üzerinden yürütülmez; çiftin birlikte değerlendirilmesi önemlidir.
Gebelik oluşmasını etkileyebilecek kadın ve erkek faktörleri ayrıntılı şekilde değerlendirilir.
Başvuru zamanı yaş, sağlık durumu ve mevcut risk faktörlerine göre belirlenir.
Değerlendirme sonuçlarına göre takip, ilaç tedavileri veya yardımcı üreme yöntemleri planlanabilir.
İnfertilite değerlendirmesi tek bir teste dayanmaz. Görüşme, muayene ve gerekli incelemelerin birlikte değerlendirilmesiyle çift için uygun bir yol haritası hazırlanır.
Gebelik deneme süresi, yaş, adet düzeni, daha önceki gebelikler, düşükler, ameliyatlar, kullanılan ilaçlar ve yapılmış tetkikler birlikte gözden geçirilir.
Kadın partnerde yumurtlama, yumurtalıklar, rahim ve tüpler; erkek partnerde ise üreme öyküsü ve sperm değerlendirmesi planlanabilir. Her çifte aynı testler uygulanmaz.
Elde edilen sonuçlar çiftle birlikte değerlendirilir. Takip, aşılama, tüp bebek veya farklı bir yaklaşımın gerekip gerekmediği kişisel özelliklere göre açıklanır.
35 yaşın altındaki çiftlerde, düzenli ve korunmasız ilişkiye rağmen 12 ay içinde gebelik oluşmaması durumunda infertilite değerlendirmesine başvurulması önerilir.
Kadın partner 35 yaşında veya daha büyükse, gebelik oluşmadığı durumda altı ayın sonunda değerlendirme önerilir. Kadın partner 40 yaşın üzerindeyse daha erken başvuru uygun olabilir.
Adetlerin düzensiz veya seyrek olması, bilinen endometriozis, rahim ya da tüp problemi, yumurtalık rezervinde azalma şüphesi, geçirilmiş üreme sistemi ameliyatları, bilinen sperm problemi veya kemoterapi ve radyoterapi öyküsü varsa belirtilen süreleri beklemeden değerlendirme yapılabilir.
Mümkünse çiftin birlikte başvurması yararlıdır. İnfertilite kadına, erkeğe veya her iki partnere bağlı olabilir. Bu nedenle kadın ve erkek değerlendirmesinin birbirine paralel planlanması önemlidir.
Hayır. Öncelikle yaş, gebelik deneme süresi, tıbbi öykü ve gerekli incelemeler birlikte değerlendirilir. Tüp bebek tedavisi olası seçeneklerden biridir; her çift için ilk veya tek seçenek değildir.
Kadın ve erkekte yapılan temel değerlendirmeler normal olduğu hâlde gebelik oluşmaması açıklanamayan infertilite olarak adlandırılabilir. Bu durumda izlenecek yaklaşım çiftin yaşı, deneme süresi ve önceki tedavi sonuçlarına göre belirlenir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tanı ve tedavi planı, kişisel tıbbi değerlendirme sonucunda belirlenir.
